Odpowiedzi
na pytania z ulotki RACJI Polskiej Lewicy
kierowanej do młodzieży
Pytanie: Kiedy i w jakim celu
wprowadzono celibat oraz czym było cullagium?
Obowiązkowy celibat
został wprowadzony w drugiej połowie XI wieku. Pierwszą decyzję w
tej sprawie podjęto na synodzie w Rzymie w roku 1074 za czasów
papieża Grzegorza VII (1073-1085). Decyzja miała głównie podłoże
finansowe. Chodziło o zachowanie majątku kleru dla Kościoła zamiast
wzbogacania nim rodzin księży. Formalne wprowadzanie celibatu trwało
do końca XI wieku. Opór duchowieństwa przed wprowadzeniem celibatu w
wielu krajach był bardzo duży, we Francji, Niemczech, Anglii i
Włoszech. Wynikał on z tego, iż kler powszechnie zawierał małżeństwa
lub utrzymywał związki nieformalne (konkubinaty). Proces
wprowadzania celibatu zakończył papież Urban II (1088-1099) na
synodzie w Piacenzy w roku 1095. Celibat został wprowadzony
formalnie, ponieważ życie erotyczne kleru kwitło nadal.
Wykorzystując ten fakt, w celu zwiększenia dochodów Kościoła, papież
Urban II wprowadził cullagium, czyli ukrytą formę podatku
seksualnego. Na jego mocy duchowni mogli utrzymywać konkubiny, pod
jednym wszak warunkiem: płacenia regularnych opłat rocznych.
Pytanie: Od kiedy działała
Inkwizycja i jakie miała „dokonania”?
Początki ścigania
„heretyków” sięgają XI wieku. W roku 1163 na synodzie biskupów w
Tours postanowiono, że biskupi i kapłani
mają obowiązek wyszukiwania „heretyków” i prowadzenia procesów
dochodzeniowych
o stwierdzenie, czy podejrzany wyznaje poglądy heretyckie. W roku
1215 powstały utworzone przez papiestwo, instytucje kościelne zwane
trybunałami wiary do wykrywania, nawracania i karania opornych
„heretyków” oraz zwalczaniu ruchów antykościelnych. Papież Grzegorz
IX w 1231 roku rozszerzył działalność Inkwizycji na wszystkie kraje
katolickie i wprowadził oficjalnie urząd inkwizytorów. Powoływano
ich przede wszystkim spośród dominikanów i franciszkanów. Ogłoszona
w roku 1252 przez papieża Innocentego IV bulla Ad Extirpanda uznała
chrześcijańskich innowierców za nie lepszych od złodziei i zbójców.
Bulla nałożyła na władców obowiązek zmuszania wszystkich „heretyków”
do tego, by przyznali się do winy i zdradzili współwyznawców oraz
nakładała obowiązek wykonywania wyroku śmierci na osobach uważanych
za winne. Od XV wieku Inkwizycja została przekształcona w stałe
kościelno – państwowe trybunały. W 1542 roku papież Paweł III
zreorganizował Inkwizycję. Powołał Kongregację Kardynalską Świętej
Rzymskiej i Powszechnej Inkwizycji tak zwane Święte Oficjum,
które miało nadzorować działalność sądów inkwizycyjnych w walce z
reformacją. Działalność Inkwizycji w większości krajów Europy trwała
do XVIII wieku. W Portugalii, Hiszpanii i we Włoszech do XIX wieku,
a do XX wieku przetrwała jedynie Inkwizycja Rzymska. W roku 1908
papież Pius X przekształcił Inkwizycję
w Kongregację Świętego Oficjum, zaś w roku 1965 papież Paweł VI w
Kongregację Nauki i Wiary. Przez działania Inkwizycji miliony ludzi
było poddawanych wymyślnym torturom, ściśle określonym kanonicznie
lub palonych na stosie. Mienie straconych było konfiskowane przez
Kościół katolicki, a ich wydziedziczeni potomkowie uchodzili za
ludzi niegodnych. Do watykańskich archiwaliów dotyczących Inkwizycji
nie dopuszcza się nikogo…
Pytanie: Co ludzkości dała
kolonizacja i chrystianizacja Ameryki?
Wizja przeniesienia
wiary katolickiej poza granice Starego Świata pchnęła katolicką,
hiszpańską władczynię Izabelę Kastylijską do wsparcia Krzysztofa
Kolumba w jego pomyśle dotarcia do Indii. Chrystianizacja Ameryki
rozpoczęła się bezpośrednio po dopłynięciu wyprawy Krzysztofa
Kolumba do amerykańskiego wybrzeża.
W wyniku rabowania i nawracania orężem na katolicyzm całkowicie
wyginęły wielkie narody i cywilizacje: Majów, Azteków, Inków i
Tolteków, które swoją kulturą i dobrobytem dorównywały krajom
ówczesnej Europy. Większość świątyń i wspaniałych budowli została
zburzona. Najeźdźcy na ich ruinach budowali kościoły, a katoliccy
rycerze pod przywództwem księży czynili z „pogan” niewolników.
Pytanie: Co zdarzyło się w noc św.
Bartłomieja?
Noc św. Bartłomieja
to potoczna nazwa wydarzeń w nocy z 23 na 24 sierpnia 1572 roku w
Paryżu, a następnie
w całej Francji, związanych z pogromem francuskich protestantów
czyli hugenotów, który zorganizowali katoliccy książęta. Królowa
Francji Katarzyna Medycejska, matka królów Francji -
Franciszka II,
Karola IX i
Henryka III, za
poduszczeniem papieża i jego nuncjusza, nakłoniła swojego syna,
młodego króla Francji Karola IX do krwawej rozprawy z hugenotami.
Stało się to bezpośrednio po ślubie córki Katarzyny Medycejskiej –
Małgorzaty de Valois (katoliczki) z Henrykiem Burbonem (hugenotem).
Na tę uroczystość zjechała do Paryża szlachta hugenocka
z całej Francji. Żołnierze gwardii królewskiej razem z mieszkańcami
Paryża w ciągu dwóch dni napadli i zabili około 3 tysięcy hugenotów.
Następnie mordy rozprzestrzeniły się na całą Francję. Do końca
września 1572 roku, według różnych źródeł, w pogromach zginęło od 20
do 70 tysięcy ludzi.
Pytanie: Czy Maria, matka Jezusa,
zawsze była bezgrzeszna i jak zakończyła życie?
Niepokalane
poczęcie Marii matki Jezusa, które należy rozumieć jako narodziny
Marii bez grzechu pierworodnego (w sposób nadprzyrodzony), zostało
ogłoszone jako dogmat przez Kościół katolicki dopiero w roku 1854
przez papieża Piusa IX. W roku 1950 papież Pius XII ogłosił dogmat o
wniebowzięciu Marii, wynosząc jej kult jako „Orędowniczki”. W roku
1996 papież Jan Paweł II ogłosił, że Maria nie została wniebowzięta
lecz zmarła śmiercią naturalną.
Pytanie: Od kiedy papież jest
nieomylny i czy ma prawo nazywać się ojcem świętym?
W Kościele
katolickim o nieomylności papieży mówiło się już od XVI wieku.
Jednak dopiero w roku 1870 na
I Soborze Watykańskim, papież Pius IX (1846-1878) ogłosił dogmat o
nieomylności papieskiej, de facto zrównując papieża z Bogiem, gdyż
tylko Bóg jest nieomylny. Zgodnie z Pismem Świętym określenie Ojciec
(w sensie duchowym) jest przynależne tylko Bogu. Nazywanie papieża
Ojcem Świętym jest przywłaszczeniem określeń i cech należących
wyłącznie do Boga. Moc boskich atrybutów przypisywana papieżowi i
Kościołowi katolickiemu jest nazywana w Biblii „antychrystem” (gr.
antychristos), co oznacza tego, „który stawia się w miejscu
Chrystusa”. Takie znaczenie ma zaś oficjalny papieski tytuł
Vicarius Filii Dei, a więc „ten, który stoi w miejscu
Chrystusa”.